Архів
лемківского радия

Вступне до контролы коментар Петра Медвія Будову на улици Янка Бородача в Пряшові собі добрі памятам од дітинства Долгы рокы служыла як будова шариского Освітнього Центру де ся орґанізували ріжны культурно сполочыньскы подіі вернісажы концерты коморной музыкы До кінця єм там раз был на конкурсі в деклямациі Ниґде ем тоты конкурсы не любил і не хотіл єм на ниґдеяк брати участ Все то веце было о тім женя до того дотисла учытелька словацкого языка котру єм по перше любил але і лоґіка мі ясно дуркала по чолі і перед оча мі розтягувала великій транспарент Роздумую як підеш так не мусиш іти до школы То є важний арґумент про каждого студента Памятам же на тім конкурси єм самособом не здобыл жадне оцініня Змагати ся в достазначній перевазиі красных молодых дівчат є тяжкы про самого молодого декляматора не лем зато же ся му зачнут плотити рукы і забывать на текст але і зато же поротає векшыном обсаджена точно на спак значыт перевагу в ній мают хлопы А так само думам же тот конкурс є послідньом подіо котра про мене сплына з інституцийом Шаріского Освітнього Центра Будова потім долгы рокы стояла лем так пуста без жывота Всекєд єм колоніі ішол было мі жаль же дім з такым культурным потенциялом близко центра міста є без жывота Од пятници то неє правда Товде там одкрыли Словацко Украіньскій Центер Центер Украіньской Культуры Будова конечно може ожыти Не мал бы єм нич проти тому Украіна є нашым сусідом в Пряшові має свій консулят і добры одношыня треба утримувати Тоє вшытко в порядку але кєд бы не было Але І тотых але є в цілій ситуациі такой дакілько Першым але котре мі аж так желе не торгат но і на нього треба звернути увагу то є факт же Словацка Республика засновала тот центер на основі черезграничной спілпрацы на котру фінансы дават Е то в рамках реципроциты бо Словацкій Центер в Ужгороді же єст буде дакілько років Лем же яка є тота реципроцита Кід Словацкій Центер Ужгороді і в будові словацкой школы де мают на культурный центер выгороджены дві або три місности але Украіньскый центер дістане в Центрі Пряшова велику будову де мож зробити культурный дім помале і з Гостелом Притім в Пряшу єству єст поена школа Тараса Шевченка з навчальным языком украіньскым де бы в рамках реципроциты могла Словакія зробити тото само што Украіна Добрі сме щыры тат сме богата держава ЕУніі вкажме ся як добрий сусід То з чого мія пляну найвеце є факт жентер Украіньской Культуры не є власно центром украіньской але украінизачной культуры Зачаток цілой траґікомедиі почал в <unk> році коли Крайскій парлямент в Пряшові заголосувал за то жебы дати тоту будову за символичну сумму до аренды зо заміром заснуваня центра а лем така дрібниця арендариом ся стал Союз Русинів Украінців Словацкой Республикы Вопросом є чом Чому уж в городі коло Словацкого Центра дійствує школа і словацкы общества але на словеньску дістане до справуваня Центер орґанізация котра ся не проголосит просто Ґраінцям бо знают жебы іх тогди зістало може десят але оперує з назвом Через Лучку Русин Украінец і продолжує в украінізациі Русинів Чым то центр дістала даяка украіньска орґанізация але продолжывателі комуністичной політикы однароднюваня і фальсифікациі істориі Но тото найгырше не чекало аж на одкрытю центра За участ такых представителів обыдвох держав як Петра Худіка пряшівского жупана Петра Буряна секретаря Міністерства Заграничных Дір Словацкой Републикы Павла Гамжыка Амбасадора на Украіні ци Міністра Культуры Украіны Леоніда Новохадка Прецида Союзу Русинів Украінців Петро Соколу Перлев і єдну лож за другом нажыво перед журналистами і вшыткыма участныма Медже інчым же Пряшів є іх історичный центер де мают Театр ім Александра Духновича котре выступат на діалекті Мам дяку пройти іх навщывити і взяти ім на мене каждому єдну міцну каву жебы ся забудили бо єм пацифіста і чапку по голові хоц бы то може было ефектнійше є про мене неприятельне Але усвідомлюю собі же тото саме бы треба зробити і з представителя мій нашой державы Петро Соколь такыма бесідами не лем же порушує словацкє але і медженародне право і они ся на то позерают а з усміхом собі з ним подавают рукы і перевозмут од нього золоты нагороды То же Петро Соколь його орґанізация спит і якос собі не усвідомлює же бесідувати о Русинах Украінцях і русиньско украіньскій культурі є протиправне бо мы вызнане як окрема народносна словеньску а они кєд хотят най собі роблят украіньску культуру а не провляснюют собі тото наше є єдна річ Але же ся на то призерат держава котра ім ішит даст можливости на іх протирусиньску роботу напр формов будовы то є барз смутне То же хто з ішыднес назве наш язык котрым грає наш театер так само не ма доднес провластньований украіньскым діалектом <unk> років по кодифікациі язык котре є записаний до Европской харты Реґіональных або меншыновых Языків і котрый має быти підохранол як Словакі так вшыткых держав котры харту ратифікували а Е такій орґанізациі ішли даз веце як <unk> тисяч евро на реконструкцию іх центра То є вже до небес кликаюче Головно кєд ся в Европі днес охранюют даякы меншыны лем оці нашій як бач в Брусели іщы нихто не чул Ґратулюю Словакі же знат быти така двойтварна і на єднім боциі вызнати Русинів а на боци другій доднес підтримувати орґанізацию котра талабат по правах той меншыны І ґратулюю Европі же на єднім боци охранює декого і на тім другім хоц брусельскы бюрократы о тім істо не можут знати даст грошы орґанізациі котрой членове талабают по европскій харті о меншыновых або реґіональных языках То неє лем ситуация в нас паралельно можеме найти в Польщы Сербіі Кєд єм товды одходил зо споченыма руками з конкурсу не журил єм жем не здобыл жадне оцініня Основне про мене было же єм не мусил іти до школы Кєд єм минулу пятницю по долгых роках одходил з той самой будовы Не мал єм спочены рукы бо не было з чого Але одходил єм смутний Ні з того же тоту будову не здобили мы Але з того же зас зараз програл здоровий розум домашнє і мідженародне право Такый украінізачний центер належыт до минулости не до демократичной сучасности Петромедвідь Пряшів A котра на о